Lo lắng về các triệu chứng tiểu tiện bất thường nên bạn đang muốn sắp xếp sớm một buổi khám tiết niệu. Nhưng trước đó, tôi nghĩ bạn nên tìm hiểu 6 điều quan trọng dưới đây để hiểu hơn về những gì bạn cần phải thực hiện trong buổi khám bệnh ấy và chuẩn bị tinh thần cho những khó khăn mà bạn có thể gặp phải. Tất cả sẽ giúp bạn có được chuyến khám bệnh thuận lợi, chính xác và ý nghĩa nhất!
1. Khám tiết niệu là gì?
Khám tiết niệu là việc kiểm tra các triệu chứng lâm sàng và thực hiện một số xét nghiệm cần thiết nhằm chẩn đoán bệnh lý tiết niệu mà người bệnh gặp phải.
Các xét nghiệm phổ biến là xét nghiệm một vài chỉ số máu, nước tiểu, do thể tích bàng quang, áp lực niệu đạo, sự rò rỉ nước tiểu, siêu âm, chụp X-quang và nội soi.
Nếu nhận thấy tình hình nghiêm trọng, nghi ngờ các bệnh tiết niệu nguy hiểm, bác sĩ của bạn có thể yêu cầu thêm xét nghiệm chức năng thận, phân tích nước tiểu chuyên sâu, thậm chí là sinh thiết thận và các cơ quan tiết niệu khác.
2. Khám hệ tiết niệu như thế nào?
Khi khám hệ tiết niệu bạn sẽ cần thực hiện các xét nghiệm, kỹ thuật nào, mục đích của từng xét nghiệm đó là gì? Và liệu có thủ tục nào quá khó khăn và bạn cần lưu ý không?
Giờ đây tôi sẽ giải đáp những thắc mắc này với một quy trình khám tiết niệu thông thường được thực hiện, cùng tôi tìm hiểu để có một buổi khám bệnh thành công nhé!
2.1. Triệu chứng lâm sàng
Trước khi tiến hành các biện pháp khám chuyên sâu hơn, các bác sĩ sẽ bắt đầu buổi khám bệnh với một loạt các câu hỏi về tiền sử bệnh tật và lối sống của bạn.
Thói quen uống nhiều nước trước khi đi ngủ, sử dụng các thức uống có chứa chất kích thích, thuốc, hay một số thực phẩm mà bạn ăn vào đôi khi lại chính là nguyên nhân gây ra hoặc làm trầm trọng thêm các triệu chứng tiết niệu của bạn.
Do đó, bạn nên chuẩn bị danh sách ghi lại bất kỳ triệu chứng nào mà bạn gặp phải cũng như lịch sử y tế và bất kỳ loại thuốc nào đã và đang sử dụng để có thể cung cấp một cách đầy đủ nhất, giúp bác sĩ chẩn đoán bệnh được chính xác hơn.
Tiếp đó, bác sĩ sẽ thăm khám hệ tiết niệu của bạn bằng các thao tác kiểm tra thể chất như sờ, nhìn, gõ các bộ phận của hệ tiết niệu (thận, niệu quản, bàng quang, niệu đạo). Và nếu bạn gặp các vấn đề liên quan đến dương vật, tinh hoàn, tuyến tiền liệt, bác sĩ tiết niệu cũng sẽ kiểm tra chúng.
>>> Quá trình thăm khám sẽ diễn ra cụ thể như nào, có đau không, chi tiết mời bạn xem thêm tại bài viết Khám tiết niệu là khám những gì mà tôi đã tổng hợp ở kỳ trước nhé!
2.2. Xét nghiệm máu
Để tìm hiểu thêm về hệ thống đường tiết niệu của bạn và những gì đang diễn ra, các bác sĩ tiết niệu dựa vào các chỉ số xét nghiệm máu. Thông qua một quy trình chuẩn để đánh giá các kết quả xét nghiệm, bác sĩ tiết niệu có thể phát hiện một số bệnh hoặc ung thư.
Có ba xét nghiệm máu phổ biến được sử dụng, bao gồm:
* Xét nghiệm kháng nguyên đặc hiệu của tuyến tiền liệt – PSA
PSA là một kháng nguyên đặc hiệu của tuyến tiền liệt, được các tế bào biểu mô của tuyến này tiết ra. Khi bạn khỏe mạnh, lượng PSA tiết ra trong máu thấp. Và khi lượng PSA tăng lên chứng tỏ đã có vấn đề gì đó xảy ra với tuyến tiền liệt của bạn, như viêm tuyến tiền liệt, ung thư tuyến tiền liệt, u xơ phì đại tuyến tiền liệt, chấn thương tuyến tiền liệt,…
Tuy vậy, rất nhiều người đã sai lầm khi nghĩ rằng xét nghiệm PSA là xét nghiệm đặc hiệu xác định ung thư tuyến tiền liệt. Nhưng không! Lượng PSA cao, có nguy cơ bạn bị ung thư tuyến tiền liệt nhưng mức PSA trong phạm vi bình thường không có nghĩa là không phải ung thư tuyến tiền liệt. Một số đàn ông bị ung thư tuyến tiền liệt có mức PSA bình thường.
* Xét nghiệm Creatinine và Ure Nito - BUN
Loại xét nghiệm máu tiếp theo là xét nghiệm creatinine và urê máu được sử dụng để đánh giá chức năng hoạt động của thận.
Creatinine là một sản phẩm chất thải được sản xuất trong cơ bắp do sự phân hủy của hợp chất creatine. Cả creatine và creatinine đều được cơ thể sản xuất với một tốc độ tương đối ổn định, và hầu như tất cả creatinine sẽ bài tiết qua thận, do đó nồng độ Creatinine trong máu là một biện pháp tốt nhất để biết thận của bạn đang hoạt động như thế nào.
Bình thường nồng độ Creatinine huyết tương của:
- Nam: 60 - 120 µmol/l.
- Nữ: 44 - 88 µmol/l.
Creatinin máu tăng cao nếu bạn bị suy thận do:
- Nguồn gốc trước thận (suy tim mất bù, xuất huyết, thuốc lợi tiểu, thuốc hạ áp,…).
- Nguồn gốc tại thận (tăng huyết áp, tiểu đường, viêm cầu thận,…).
- Nguồn gốc sau thận (sỏi thận, u bàng quang, ung thư tuyến tiền liệt,…)
Creatinin máu giảm trong các trường hợp:
- Suy dinh dưỡng.
- Bệnh gây teo mô cơ.
- Hòa loãng máu.
* Xét nghiệm Testosterone
Khi đánh giá rối loạn cương dương của nam giới, bác sĩ tiết niệu của bạn sẽ tiến hành xét nghiệm Testosterone trong máu để xác định xem có phải sự thay đổi nồng độ này là nguyên nhân khiến bạn bị rối loạn chức năng cương dương không.
Nếu có, bác sĩ của bạn sẽ tiếp tục đi tìm nguyên nhân chính xác gây bất thường nồng độ Testosteron để điều trị hiệu quả tình trạng rối loạn cương dương cho bạn.
2.3. Xét nghiệm nước tiểu
Nếu xét nghiệm máu là không cần thiết, hoặc nếu bác sĩ tiết niệu của bạn muốn thu thập thêm thông tin trước khi chẩn đoán, bác sĩ có thể yêu cầu bạn cung cấp một mẫu nước tiểu để tiến hành đánh giá.
Để đảm bảo sự vô trùng, bạn cần sát trùng, làm sạch vùng sinh dục, bộ phận sinh dục trước khi đi tiểu vào cốc vô trùng để phân tích.
* Xét nghiệm nước tiểu
Xét nghiệm nước tiểu là kiểm tra tính chất vật lý (màu sắc, mùi, có mủ hay máu,...) và một số chất được cơ thể bài tiết qua đường tiểu như protein niệu, creatinine niệu,…hoặc các dấu hiệu tố cáo nhiễm trùng tiết niệu (lượng tế bào bạch cầu tiểu cao).
* Nuôi cấy nước tiểu
Nếu nghi ngờ nhiễm trùng, nước tiểu của bạn sẽ được đem đi nuôi cấy nhằm xác định chính xác loại vi khuẩn gây bệnh nhiễm trùng tiết niệu và quyết định thuốc kháng sinh đường tiết niệu nào điều trị hiệu quả nhất.
* Xét nghiệm nước tiểu 24 giờ
Nếu được hướng dẫn rằng bạn cần xét nghiệm nước tiểu 24 giờ, bạn sẽ cần phải thu thập tất cả lượng nước tiểu bạn thải ra trong suốt cả ngày.
Mẫu nước tiểu này được sử dụng để xác định lượng protein niệu, creatinin niệu, điện giải niệu,…24 giờ, hoặc theo dõi số lượng, tính chất của nước tiểu.
2.4. Kỹ thuật hình ảnh
Với phần hệ tiết niệu không thể nhìn thấy bằng mắt thường, các bác sĩ sẽ theo dõi nhờ các kỹ thuật hình ảnh.
Các xét nghiệm này được sử dụng để xác định các bất thường về:
- Đường tiết niệu: Bao gồm nhiễm trùng đường tiểu, viêm đường tiết niệu,….
- Thận: Khối u thận, u nang thận, u nang thận.
- Bàng quang: Độ dày thành bàng quang, khối u, thể tích bàng quang và kiểm tra tình trạng bí tiểu.
- Tuyến tiền liệt: Để ước tính khối lượng tuyến tiền liệt, hình dạng, độ vang, áp xe hoặc các khối u tuyến tiền liệt.
- Bìu và dương vật: Đánh giá độ xoắn của tinh hoàn, chấn thương, khối u hoặc viêm mào tinh hoàn.
* Siêu âm
Xét nghiệm hình ảnh đơn giản và phổ biến nhất là siêu âm.
Trong siêu âm, sóng âm thanh tần số cao được phát ra tạo ra hình ảnh của các hệ thống bên trong, các cơ quan và các chất lạ. Siêu âm có thể phát hiện các vấn đề liên quan đến thận, bàng quang, tinh hoàn và tuyến tiền liệt.
* Chụp X – quang
Chụp X – quang cũng rất được chỉ định với hình ảnh tốt hơn và giúp chẩn đoán chính xác bệnh. Có một số loại tia X khác nhau được sử dụng phổ biến nhất khi khám tiết niệu như sau:
- X-quang thận, niệu quản và bàng quang (KUB) - đánh giá nguyên nhân đau bụng và đánh giá các cấu trúc và cơ quan tổng thể của hệ tiết niệu.
- X-quang pyelogram tĩnh mạch (IVP) - sử dụng thuốc nhuộm để giúp xác định các vấn đề với đường tiết niệu.
- Chụp X-quang cystourethrogram (VCUG) - được thực hiện trong khi bàng quang lấp đầy và làm trống để kiểm tra cả trong điều kiện làm việc.
* Chụp CT
Tùy thuộc vào kết quả từ việc sử dụng siêu âm và / hoặc X-quang, bác sĩ sẽ chỉ định thêm các xét nghiệm hình ảnh cần thiết khác (Chụp cắt lớp vi tính – CT scan) để có cái nhìn chi tiết hơn về hệ tiết niệu bên trong cơ thể.
CT thường được chỉ định nếu bác sĩ nghi ngờ các tình trạng:
- Sỏi niệu.
- Khối u ác tính hoặc xuất hiện khối u làm tắc nghẽn thận.
- Chấn thương vùng chậu cấp tính.
- Dị tật mạch máu thận.
Chụp CT có thể phân biệt khối u nang của thận, xác định chính xác tình trạng bàng quang và chẩn đoán bệnh ung thư tuyến tiền liệt.
2.5. Nội soi
Để nội soi, bạn cần phải được gây tê cục bộ trước khi đưa một dụng cụ chuyên dụng nhỏ, mỏng, dài vào niệu đạo hoặc bàng quang của bạn.
Nội soi bàng quang được chỉ định khi chẩn đoán các bệnh lý liên quan đến niệu đạo, hoặc xác định sự bất thường ở hệ thống thần kinh của bàng quang. Thông qua nội soi, bác sĩ sẽ nắm bắt được tình trạng nhiễm trùng đường tiết niệu, đánh giá chức năng thông thường của bàng quang, từ đó đưa ra chẩn đoán và phương pháp điều trị hợp lý.
2.6. Phân tích tinh dịch
Phân tích tinh dịch:
- Kiểm tra sức mạnh tinh trùng.
- Số lượng tinh trùng.
- Tính di động của tinh trùng,…
được thực hiện cho những người đàn ông đang phải vật lộn với các vấn đề sinh sản.
Điều này cũng được thực hiện sau mỗi lần thắt ống dẫn tinh để đảm bảo rằng thủ thuật đã thành công.
3. Khi nào nên đi khám tiết niệu?
Nếu bạn có bất kỳ các triệu chứng nào dưới đây hãy sớm sắp xếp một buổi khám bệnh với bác sĩ tiết niệu để có thể chẩn đoán sớm và điều trị kịp thời:
- Máu trong nước tiểu.
- Tiểu nhiều.
- Tiểu gấp.
- Khó tiểu.
- Rò rỉ nước tiểu.
- Tiểu buốt.
- Đau ở lưng dưới, xương chậu hoặc hai bên
- Lưu lượng nước tiểu yếu.
Bạn cũng nên đi khám bác sĩ tiết niệu nếu bạn là đàn ông và bạn đang gặp phải những triệu chứng này:
- Giảm ham muốn tình dục
- Xuất hiện cục trong tinh hoàn
- Rối loạn cương dương.
>>> Bạn có đang lo lắng về triệu chứng tiết niệu nào không?
Nếu có, bạn có thể liên hệ tổng đài 18000069 (miễn phí cước gọi) để được các chuyên gia của Bidimin tư vấn về bệnh và cách điều trị nhé!
Với bài viết trên đây, hy vọng rằng bạn đã hiểu hơn về quá trình khám tiết niệu để có một buổi khám bệnh thuận lợi nhất nhé!
Ds. Thu Hương
Link bài viết gốc: https://bidimin.vn/kham-tiet-nieu Nguồn: https://bidimin.vn/
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét